Διασώστης μια πολυφορεμένη λέξη (για να λέμε τα σύκα – σύκα και τη σκάφη – σκάφη)

 

23/8/2013

Ορισμός Πρώτων Βοηθειών:

Οι πρώτες βοήθειες αποτέλεσαν από παλιά ένα χώρο, όπου οι επιστήμες υγείας, μέσα από μια εκλαϊκευμένη έκφραση, ερχόταν να υποβοηθήσουν την εκδήλωση ανθρωπιστικών συναισθημάτων, σε μια ευρύτατη κοινωνική βάση. Έτσι, οι παραδοσιακές Πρώτες Βοήθειες παρουσιάζονταν να κινούνται με αρκετή ευκολία πάνω στον άξονα που ενώνει την Κοινωνική Πρόνοια με την Επείγουσα Θεραπευτική. Η θέση τους μέσα στο χώρο της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας ήταν για πολλά χρόνια συγκεχυμένη. Σήμερα ο αλτρουισμός καλείται να υποκατασταθεί από την συστηματική εκπαίδευση του κοινού και η ιατρική οφείλει να καθορίσει με σαφήνεια και ακρίβεια τα γνωστικά στοιχεία αυτής της εκπαίδευσης.

Το αντικείμενο των πρώτων βοηθειών ορίζεται μέσα από αυστηρά προδιαγεγραμμένους στόχους που είναι:

1. Η διάσωση της ζωής του θύματος, που επιτυγχάνεται με τη διατήρηση ή την αποκατάσταση της αναπνευστικής και της καρδιακής λειτουργίας και την αντιμετώπιση της αιμορραγίας.

2. Η πρόληψη της επέκτασης της βλάβης του οργανισμού μέσα από τον έλεγχο της επίδρασης του βλαπτικού παράγοντα, που προκάλεσε την αρχική βλάβη.

3. Η σχετική βελτίωση της κατάστασης του θύματος, που μπορεί να προκύψει τόσο με τις προσπάθειες ανακούφισης του όσο και με τη δημιουργία κλίματος ασφάλειας και προστασίας.

4. Η προετοιμασία του αρρώστου για τη ειδική ιατρική του αντιμετώπιση. Όσο πιο περιορισμένη είναι η δυνητική αναίρεση των πράξεων του αρωγού από το γιατρό, τόσο πιο επιτυχημένη θεωρείται η παροχή πρώτων βοηθειών.

5. Η ενημέρωση του γιατρού για τις συνθήκες του ατυχήματος, την κατάσταση του αρρώστου πριν δοθούν οι πρώτες βοήθειες και τις μεταβολές της κατά την μεταφορά καθώς και τι είδος πρώτων βοηθειών που χορηγήθηκαν.

Οι ιδιομορφίες ορισμένων περιπτώσεων επιβάλλουν επίσης να αναφέρονται σαν ξεχωριστά κεφάλαια των πρώτων βοηθειών:

1. Η αντιμετώπιση ορισμένων οξέων μικροπροβλημάτων υγείας με περιορισμένη βαρύτητα (home treatment). Πρόκειται για την αντιμετώπιση μικροτραυματισμών, ελαφρών θλάσεων, εξάντλησης από θερμότητα, απλής λιποθυμίας και άλλων ανάλογων καταστάσεων, που δεν έχουν ανάγκη παραπέρα ιατρικής φροντίδας, γεγονός που διαφοροποιεί την αντιμετώπιση τους από τις κατ’ ουσία πρώτες βοήθειες. Διευκρινίζεται ότι δεν πρόκειται για την νοσηλευτική φροντίδα των αρρώστων που παραμένουν στο σπίτι.

2. Η προσωπική ασφάλεια (personal safety). Η άσκηση των πρώτων βοηθειών δεν είναι καθόλου απίθανο να έχει αποδέκτη τον ίδιο τον εκπαιδευμένο στο συγκεκριμένο θέμα άτομο. Με αυτή την έννοια η γνώση των πρώτων βοηθειών λειτουργεί σαν παράγοντας αυτοπροστασίας και δημιουργεί αίσθημα σιγουριάς και αυτοπεποίθησης.

3. Η ιατρική των καταστροφών (disaster medicine). Αυτός σχετικά νέος κλάδος της ιατρικής έχει, λόγω ακριβώς της μαζικότητας των απωλειών υγείας σε αυτές τις καταστάσεις, μεγάλη ανάγκη εκπαιδευμένων στις πρώτες βοήθειες ατόμων, που σε μια πρώτη φάση, θα λειτουργήσουν αυτόνομα και σε μια δεύτερη θα ενταχθούν εύκολα στην υπηρεσία των οργανωμένων κρατικών σχεδίων (disaster plan). Το οργανωτικό πλαίσιο και η αντιμετώπιση των συνεπειών ενός συγκεκριμένου κάθε φορά βλαπτικού παράγοντα διαφοροποιούν το γνωστικό αντικείμενο των πρώτων βοηθειών σε αυτή τη περίπτωση

Οι ευθύνες του διασώστη στις Πρώτες Βοήθειες

Πρώτες Βοήθειες είναι η επιδέξια εφαρμογή αποδεκτών αρχών θεραπείας, σε περιπτώσεις κάκωσης ή ξαφνικής αρρώστιας, με τη χρησιμοποίηση των διαθέσιμων εκείνη τη στιγμή μέσων ή υλικών. Επειδή συχνά συμβαίνουν πολλά και σοβαρά ατυχήματα, ο ρόλος του επαγγελματία υγείας που έχει εκπαιδευτεί στην παροχή Πρώτων Βοηθειών είναι πολύ σημαντικός και η ευθύνη του στην παροχή Πρώτων Βοηθειών, είναι:

1. Να εκτιμηθεί η κατάσταση του πάσχοντα

2. Να αναγνωρισθεί η νόσος ή η κάκωση από την οποία υπόφερε ο πάσχων (διάγνωση).

3. Να εφαρμοσθεί άμεση, σωστή και επαρκής θεραπεία, έχοντας υπόψη ότι ο πάσχων μπορεί να έχει περισσότερες από μια κακώσεις και ότι μερικοί πάσχοντες θα χρειαστούν πιο επείγουσα περίθαλψη από άλλους.

4. Να φροντισθεί, χωρίς καθυστέρηση, για τη μεταφορά του πάσχοντα σε γιατρό, σε νοσοκομείο ή στο σπίτι του, ανάλογα με τη σοβαρότητα της κατάστασης του.

Οι δεξιότητες του Διασώστη στις Πρώτες Βοήθειες

Ένας εκπαιδευμένος διασώστης προκειμένου να παρέχει Πρώτες Βοήθειες θα πρέπει να κατέχει και να εκπληρώνει τις παρακάτω δεξιότητες:

1. Ικανότητα λήψης ακριβούς αλλά σύντομου και επικεντρωμένου ιστορικού.

2. Ικανότητα εφαρμογής βασικών και προηγμένων μέτρων διατήρησης της ζωής.

3. Γνώση όλων των ηλικιακών ομάδων και των διαφόρων προβλημάτων υγείας τους.

4. Ικανότητα γρήγορης και σφαιρικής παρατήρησης, εκτίμησης και σωστής παρέμβασης.

5. Δεξιότητα στην εκτέλεση μιας μεγάλης ποικιλίας διαγνωστικών διαδικασιών με ένα συστηματοποιημένο και γρήγορο τρόπο.

6. Ικανότητα καθορισμού προτεραιοτήτων.

7. Κατοχή γνώσεων που αφορούν τη φροντίδα υγείας και την ικανότητα διδασκαλίας.

8. Ικανότητα και δεξιότητα στη χρησιμοποίηση τεχνικών παρέμβασης κρίσης.

Εκπαίδευση

Το European Resuscitation Council, αλλά και ο Διεθνής Σύνδεσμος Ερυθρών Σταυρών (Ligue) έχουν προχωρήσει στην κατάσταση ενιαίου προγράμματος διδασκαλίας των Πρώτων Βοηθειών, που περιλαμβάνει:

1. Την θεωρητική διδασκαλία του μαθήματος, η οποία πρέπει να χαρακτηρίζεται από πληρότητα, σαφήνεια, ακρίβεια και ιεράρχηση των γνώσεων.

2. Την υποστήριξη αυτής της θεωρητικής διδασκαλίας με θεωρητικές εικόνες (διαφάνειες ή πίνακες), που εστιάζουν την προσοχή των εκπαιδευομένων στη συγκεκριμένη κάθε φορά ενέργεια. Ιδανική περίπτωση τέτοιων εικόνων θεωρούνται τα απλά γραμμικά σχέδια συμπληρωμένα ενδεχομένως με χρωματικό τονισμό του βασικού τους στοιχείου. Οι πίνακες, που πιθανόν θα χρησιμοποιηθούν, πρέπει να παρουσιάζονται ένας – ένας ή να είναι τοποθετημένοι με τη σειρά που τα θέματα τους εμφανίζονται στο μάθημα. Η επίδειξη φωτογραφιών δεν μπορεί να εξυπηρετήσει αυτό το σκοπό.

3. Την ολοκληρωμένη παρουσίαση των θεμάτων με βίντεο. Κύριος στόχος της χρησιμοποίησης των βίντεο δεν είναι μόνο η συγκέντρωση των επιμέρους φάσεων μιας ενέργειας (π.χ. τεχνητή αναπνοή) αλλά, πολύ περισσότερο, η κατανόηση του γεγονότος ότι η αντιμετώπιση ενός οξέος περιστατικού απαιτεί κατά κανόνα ένα σωστό συνδυασμό των ενεργειών, που διδάχθηκαν ξεχωριστά στα θεωρητικά μαθήματα (πχ την αντιμετώπιση ηλεκτροπληξίας ή αντιμετώπιση πολυτραυματία).

4. Την ομαδοποίηση των εκπαιδευομένων και την πρακτική τους εξάσκηση πάνω σε προπλάσματα (κούκλες). Η αναλογία εκπαιδευτών με εκπαιδευόμενων στην ΚΑΡΠΑ πρέπει να είναι 1:3 μέχρι 1:6. Οι συνθήκες του οξέος περιστατικού είναι αδύνατο να αναπαραχθούν πάνω σε ζωντανό υγιή οργανισμό, γι’ αυτό και η χρήση ειδικών προπλασμάτων είναι αναντικατάστατη και φυσικά απαραίτητη για την πρακτική εξάσκηση στις Πρώτες Βοήθειες.

5. Τέλος, εκπαιδευτική ιδιομορφία των Πρώτων Βοηθειών είναι το γεγονός ότι πολλές φορές είναι καταδικασμένες, να μείνουν για καιρό αχρησιμοποίητες με κίνδυνο να ξεχαστούν. Γι’ αυτό όλα τα εκπαιδευτικά προγράμματα προβλέπουν συστηματική επανεξέταση των αρωγών, στη περίπτωση ορισμένων τουλάχιστον βασικών ενεργειών, γίνεται ανά εξάμηνο. Η επανεξέταση, εκτός από την ανανέωση των γνώσεων, διευκολύνει και τη γενικότερη σκοπιμότητα της ανάπτυξης του εθελοντισμού και τη κοινωνικοποίηση των εκπαιδευομένων.


Αποσπάσματα από την Πτυχιακή των Άννα Μαργιολάκη, Ευτυχία Ξημεράκη, Δήμητρα Τσιμπούκα

Επιβλέπων καθηγητής: Μιχαήλ Ζωγραφάκης –Σφακιανάκης

«ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΕΤΟΙΜΟΤΗΤΑΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΠΡΩΤΩΝ ΒΟΗΘΕΙΩΝ ΣΤΟΝ ΤΟΠΟ ΤΟΥ ΑΤΥΧΗΜΑΤΟΣ, ΑΠΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΥ ΑΠΑΣΧΟΛΟΥΝΤΑΙ ΣΕ ΜΟΝΑΔΕΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ»

Για το Fire.gr, Χ. Ζαφειρίου

Κάντε το πρώτο σχόλιο

Υποβολή απάντησης

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται.


*


Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.